Week van de IMH 2026

Afstemming vanaf het prille begin.

Van 8 tot 12 juni zetten we tijdens de Week van de Infant Mental Health het relationeel en emotioneel welzijn van baby's, jonge kinderen en hun zorgfiguren extra in de kijker.

Vanaf het prille begin ontwikkelen kinderen zich in relatie tot anderen. In de dagelijkse momenten van kijken, luisteren, troosten, spelen en opnieuw verbinding maken, groeit stap voor stap een gevoel van veiligheid en vertrouwen.

Dit jaar staan we stil bij het thema 'Afstemming vanaf het prille begin'. Afstemmen gebeurt niet alleen tussen ouder en kind. Het leeft ook tussen ouders onderling, tussen gezinnen en hulpverleners, tussen collega's en binnen netwerken van zorg en ondersteuning.

Dit jaar staan we stil bij de vele manieren waarop afstemming een verschil maakt in het leven van jonge kinderen en hun gezinnen. Want een sterke start begint met relaties. En relaties groeien wanneer mensen zich gezien, gehoord en gedragen voelen.

Met deze week willen we ook alle professionals die jonge kinderen en hun gezinnen begeleiden bedanken. Door hun dagelijkse inzet, aandacht en afstemming maken zij mee het verschil in de eerste levensjaren.

Wil je ook laten zien dat je de week van de IMH steunt?

  • Je kan deze e-mailbanner downloaden en in je handtekening plaatsen.
  • Je kan op onze pagina’s van de voorbije jaren een informatiefiche en poster terugvinden. Perinet ontwikkelde dit jaar ook een factsheet.
  • Volg Perinet op Linkedin, je kan ons ook op sociale media terugvinden: op Linkedin, Instagram en Facebook. Tag ons gerust, we zullen dagelijks iets delen!
  • Dit jaar voorziet Perinet ook een communicatiepakket, dat kan je hier terugvinden.

 

8 juni: Afstemmen tussen ouder en kind

Een baby vertelt ons voortdurend iets. Niet met woorden, maar met blikken, geluidjes, bewegingen en emoties.

Afstemmen betekent proberen begrijpen wat een baby nodig heeft en daarop reageren. Dat lukt niet altijd, en dat hoeft ook niet.

Onderzoeker Ed Tronick liet zien dat relaties groeien door een voortdurende afwisseling van match, mismatch en repair. Soms voelen ouder en baby elkaar perfect aan. Soms missen ze elkaar even. En dan volgt iets heel waardevols: herstel.

Wanneer een ouder merkt dat een baby overstuur raakt en opnieuw verbinding maakt, leert een kind dat moeilijke momenten niet het einde van de relatie zijn. Ze kunnen samen hersteld worden. Op zo'n momenten ervaren ouder en kind verbinding.
Die kleine momenten van verbinding vormen de bouwstenen van een veilige relatie. Een glimlach beantwoord krijgen, troost vinden in de armen van papa, samen plezier beleven met een kiekeboespel: zo groeit stap voor stap het vertrouwen tussen ouder en kind.

Goede afstemming is dus niet perfectie. Het is blijven zoeken en telkens opnieuw terugkeren naar elkaar.

💡VRT 1 herhaalde het Stillface experiment van Ed Tronick, dat kan je hier nog opnieuw bekijken.

💡Een interessante onderzoekslijn naar afstemming vind je in het Co-PRIME onderzoek.

 

9 juni: Afstemmen tussen ouders

Een baby grootbrengen is voor prille ouders een nieuwe uitdaging die ze als koppel samen aangaan.

Daarbij stemmen ouders zich voortdurend op elkaar af. Hoe kijken we naar ons kind? Wat hebben we zelf nodig? Hoe kunnen we elkaar ondersteunen wanneer het even moeilijk gaat?

Die afstemming vraagt tijd, openheid en mildheid. Want ook tussen ouders zijn er momenten van verbinding, misverstanden en herstel. En laten die misverstanden net wat vaker voorkomen wanneer nachten kort zijn en vermoeidheid toeslaat.

De komst van een baby brengt grote veranderingen met zich mee. Daarom is een steunend netwerk rond een gezin zo belangrijk. Dat hoeft niet groot te zijn. Een luisterend oor van familie, vrienden, buren of andere ouders kan een wereld van verschil maken.

Vanuit de Infant Mental Health-visie weten we dat kinderen zich ontwikkelen binnen een web van relaties. Ook Urie Bronfenbrenner benadrukte dat kinderen én ouders beïnvloed worden door de mensen rondom hen.

Kinderen groeien dus niet alleen op in een gezin, maar in een netwerk van relaties.

Daarom blijft het oude gezegde zo waardevol: it takes a village to raise a child.

💡Luister zeker eens naar aflevering 43 van de podcast Buiten bereik van kinderen, hier vertellen twee ouders hoe ze zoeken naar afstemming met hun partner.
💡 De MUMS-Studie doet ook onderzoek naar de impact van stress in de ouder-kind relatie.

 

 

10 juni: Afstemmen tussen hulpverlener en gezin

Wie werkt met jonge kinderen, werkt nooit alleen met het kind. Je werkt met het kind én de mensen die voor hem of haar zorgen.

Afstemmen op gezinnen gebeurt vaak in kleine, dagelijkse handelingen. Dingen die vanzelfsprekend lijken, maar een groot verschil maken.

Omdat we graag erkenning geven aan de belangrijke dingen die jullie als hulpverlener al doen, geven we graag een compliment.

Welke kies jij?:

  • Ik maak tijd om echt te luisteren naar wat ouders bezighoudt, zonder er vanuit te gaan al te weten wat er speelt.
  • Ik ben nieuwsgierig naar wat er achter gedrag schuilgaat.
  • Ik zie niet alleen het kind, maar ook de relatie tussen kind en ouder.
  • Ik benoem krachten en mogelijkheden, ook wanneer het moeilijk loopt.
  • Ik pas mijn tempo aan aan wat een gezin op dat moment aankan.
  • Ik probeer te begrijpen voor ik oplossingen voorstel.
  • Ik blijf zoeken naar verbinding, ook wanneer standpunten verschillen.
  • Ik vraag hoe dingen thuis verlopen en welke gebruiken of tradities belangrijk zijn voor dit gezin, zodat mijn ondersteuning beter aansluit bij hun leefwereld.

Want spontaan doe je als hulpverlener vaak al heel wat om je af te stemmen op gezinnen. Zo vormen we als hulpverlener een stukje van het nest rond het nest (Vliegen & Verhaest, 2020).

💡Perinet werkte een mooie set praatkaarten uit, deze reiken niet alleen thema's en beelden aan als gespreksstarter, maar bevatten ook een mood-meter die kan helpen om woorden te vinden voor ervaringen.

💡Mindful met je baby is een programma dat niet alleen mindfulnessoefeningen aanreikt, maar ook inzet op verbinding tussen jonge ouders: het brengt kleine groepen ouders samen. De Gezinsbond vertelt er hier meer over. Binnen elke provincie kan je via de netwerken (WINGG, Radar, PANGG 0-18, Yuneco en Ligant) ook ELP groepen terugvinden die zich richten op de doelgroep van jonge kinderen en hun ouders.

 

11 juni: Afstemmen tussen collega's

Je hoeft het niet alleen te dragen

Werken met jonge kinderen en gezinnen is betekenisvol, maar soms ook complex.

Sommige verhalen blijven hangen. Sommige vragen hebben geen eenvoudig antwoord.

Daarom is afstemming tussen collega's zo belangrijk. In een gesprek, een teamoverleg of een intervisie ontstaat ruimte om samen te kijken, te twijfelen, te begrijpen en nieuwe perspectieven te ontdekken.

Arietta Slade beschrijft dit mooi in haar nested mentalization model. Wanneer collega's elkaar helpen om nieuwsgierig en reflectief te blijven kijken naar gezinnen, kunnen hulpverleners op hun beurt ouders beter ondersteunen. Zo ontstaat een keten van gedragenheid: collega's ondersteunen hulpverleners, hulpverleners ondersteunen ouders en ouders kunnen zich daardoor beter afstemmen op hun baby.

Wanneer collega's hun ervaringen delen, groeit niet alleen hun deskundigheid. Ook hun draagkracht groeit.

Goede zorg voor gezinnen begint vaak bij collega's die tijd maken om naar elkaar te luisteren.

Op welke manier ervaar jij steun van je collega’s?

💡Eigen Kracht Centrale organiseert een conferentie om met het netwerk rond bijvoorbeeld prille gezinnen mee te zoeken naar wat ze nodig hebben en hiervoor een plan op te maken.

💡Op de website van Perinet kan je gemakkelijk een overzicht vinden van het perinatale zorgaanbod per provincie.

 

12 juni: Afstemmen binnen netwerken

Samen sterker voor jonge kinderen en hun gezinnen

Geen enkele organisatie kan alleen beantwoorden aan alle noden van jonge kinderen en hun gezinnen.

Daarom is afstemming tussen organisaties zo belangrijk.

Wanneer professionals elkaar kennen, expertise delen en samenwerken rond een gemeenschappelijk doel, ontstaat er meer continuïteit voor gezinnen. Ouders moeten hun verhaal minder vaak opnieuw vertellen en vinden sneller de ondersteuning die bij hen past.

Netwerken gaat niet alleen over afspraken maken. Het gaat over bruggen bouwen en vertrouwen laten groeien. Over samen verantwoordelijkheid opnemen voor een sterke start van elk kind. Over werken aan relaties op verschillende niveau's.

Want afstemming vanaf het prille begin vraagt ook afstemming tussen de mensen en organisaties die gezinnen omringen: het is het nest rond het nest verder verstevigen.

💡Neem zeker eens een kijkje op onze pagina met opleidingen en vormingen: het ideale moment om te netwerken en collega’s beter te leren kennen.